Trong thiết kế mạch điện tử, BJT (Bipolar Junction Transistor) và MOSFET (Metal–Oxide–Semiconductor Field-Effect Transistor) là hai loại transistor được dùng phổ biến nhất. Cả hai đều có chức năng khuếch đại và đóng cắt tín hiệu, nhưng nguyên lý hoạt động, đặc tính điều khiển và ứng dụng lại rất khác nhau. Vậy MOSFET và BJT khác nhau ở điểm nào? Khi nào nên chọn MOSFET, khi nào nên chọn BJT? Hãy cùng tìm câu trả lời ngay trong bài viết dưới đây của linh kiện điện tử 3M.
Cùng Linh kiện 3M tìm hiểu nhé!
Cấu tạo cơ bản của BJT và Mosfet:
Cấu tạo của BJT
BJT – Transistor lưỡng cực gồm 3 lớp bán dẫn ghép lại tạo thành hai loại:
- NPN
- PNP
Ba chân của BJT gồm:
- Base (B) – chân điều khiển
- Collector (C) – chân thu dòng
- Emitter (E) – chân phát dòng
Dòng điện đi qua BJT phụ thuộc vào dòng base (IB). Nói cách khác, BJT là linh kiện điều khiển bằng dòng điện.
=> Xem thêm sản phẩm: Transistor lưỡng cực (BJT) Onsemi BC547CBU NPN
Cấu tạo MOSFET
MOSFET – Transistor hiệu ứng trường cũng có 3 chân:
- Gate (G) – chân điều khiển
- Drain (D) – chân thoát dòng
- Source (S) – chân nguồn
MOSFET có hai loại:
- N-Channel MOSFET
- P-Channel MOSFET
Điểm đặc biệt: MOSFET điều khiển bằng điện áp, không cần dòng lớn ở chân gate, giúp tiết kiệm năng lượng và giảm tổn hao.
=> Xem thêm: MOSFET IRF730 TO-220 5A/400V N-CH
Nguyên lý hoạt động của transistor lưỡng cực và transistor hiệu ứng trường:
| Đặc điểm | BJT | MOSFET |
| Cách điều khiển | Bằng dòng điện (IB) | Bằng điện áp (VGS) |
| Dòng tiêu thụ chân điều khiển | Có dòng base (IB) đáng kể | Gần như không có dòng (chỉ điện dung Gate) |
| Tốc độ chuyển mạch | Trung bình | Rất nhanh |
| Khuếch đại tín hiệu | Tuyến tính, ổn định | Kém tuyến tính hơn, thiên về đóng cắt |
| Nhiệt độ ảnh hưởng | Nhiều | Ít hơn |
| Ứng dụng | Mạch khuếch đại âm thanh, tín hiệu analog | Mạch công suất, điều khiển động cơ, PWM, nguồn xung |
Ưu và nhược điểm của 2 loại transistor:
BJT
Ưu điểm:
- Khuếch đại tín hiệu tuyến tính, chất lượng cao
- Dễ điều khiển ở mạch analog
Nhược điểm:
- Tiêu thụ dòng điều khiển lớn hơn
- Hiệu suất thấp khi dùng ở mạch công suất
MOSFET
Ưu điểm:
- Dòng điều khiển cực nhỏ, tiết kiệm năng lượng
- Tốc độ đóng cắt cao, phù hợp mạch kỹ thuật số hoặc nguồn xung
- Chịu công suất và điện áp lớn
Nhược điểm:
- Dễ hỏng do tĩnh điện (ESD)
- Giá thành cao hơn BJT cùng công suất
Khi nào nên chọn MOSFET, khi nào nên chọn BJT?
| Ứng dụng | Loại Transistor | Lý do sử dụng |
| Mạch khuếch đại âm thanh | BJT | Độ tuyến tính cao, ít nhiễu |
| Mạch công suất, điều khiển động cơ, relay, LED công suất | MOSFET | Chịu dòng lớn, tốc độ chuyển mạch nhanh |
| Mạch logic hoặc tín hiệu số | MOSFET | Phù hợp điện áp điều khiển thấp |
| Mạch học tập, DIY cơ bản | BJT | Dễ hiểu, dễ thử nghiệm |
=> Xem thêm một số sản phẩm:
- https://chotroihn.vn/mosfet-7n60-to-220-7a-600v-n-ch
- https://chotroihn.vn/mosfet-irfp450
- https://chotroihn.vn/mosfet-irf1404
Lưu ý khi sử dụng BJT và Mosfet
Một số lưu ý khi mọi người sử dụng sử dụng BJT và Mosfet:
- Khi dùng BJT, cần điện trở hạn dòng cho Base để tránh hỏng transistor.
- Khi dùng MOSFET, cần điện trở kéo (pull-down/pull-up) ở chân Gate và bảo vệ bằng diode chống tĩnh điện.
- Luôn kiểm tra loại (NPN, PNP, N-channel, P-channel) trước khi lắp mạch.
- Khi sử dụng MOSFET công suất, cần xem xét tổn hao công suất và nhiệt độ hoạt động.
Mua MOSFET và BJT chính hãng ở đâu?
Nếu mọi người đang muốn tìm mua MOSFET và BJT chính hãng thì có thể đến với cửa hàng của linh kiện điện tử 3M. Với định hướng trở thành nhà cung cấp linh kiện điện tử hàng đầu Việt Nam, 3M luôn chào bán những sản phẩm với mức giá cạnh tranh, đảm bảo chất lượng tốt nhất đến tay người tiêu dùng.
LINH KIỆN ĐIỆN TỬ 3M
- Địa chỉ: Số 9 Ngõ 40/2 Tạ Quang Bửu, Bách Khoa, Hai Bà Trưng, Tp Hà Nội.
- Cửa hàng trực tiếp: 0963.288.854
- Hỗ trợ đơn website: 0865.853.416
- Email: chotroihn.vn@gmail.com
- Website: https://chotroihn.vn
